20-04-2026 JOURE – De agrarische grondmobiliteit in Nederland is laag: jaarlijks wisselt minder dan 2% van de landbouwgrond van eigenaar. Regionaal zijn er duidelijke verschillen. Grootschalige landbouwgebieden in het noorden en de polders hebben een lage mobiliteit. In delen van Zuid- en Oost-Nederland bestaat meer dynamiek.
Grond blijft vaak binnen families, mede door fiscale en financiële overwegingen wordt de verkoop uitgesteld. Tegelijkertijd blijft de vraag naar grond hoog. Vergrijzing en het ontbreken van opvolging creëren wel potentieel aanbod, maar leiden slechts beperkt tot extra transacties op de grondmarkt. Dit maakt grond schaars en duur, en belemmert schaalvergroting, extensivering en het realiseren van andere ruimtelijke opgaven.
In 2025 werd ongeveer 33.900 hectare landbouwgrond verhandeld. Over een langere periode is de grondmobiliteit vrij stabiel. In het afgelopen decennium varieerde het jaarlijks verhandelde areaal grofweg tussen de 30.000 en 40.000 hectare. In vrijwel alle landbouwgebieden ligt de grondmobiliteit tussen ongeveer 1,3 en 2,5% per jaar.
De lagere mobiliteit concentreert zich in grootschalige landbouwgebieden in Noord-Nederland en de polders. Daartegenover is een hogere mobiliteit zichtbaar in delen van Zuid- en Oost-Nederland, waaronder Noord-Limburg, de Peelregio en delen van Gelderland en Drenthe.
