05-10-2026 JOURE – De minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur mag de informatie uit de Gecombineerde Opgaven van boeren in Nederland openbaar maken. Dat heeft de rechtbank Midden-Nederland op vrijdag 2 oktober geoordeeld. De stichting Mobilisation for the Environment had om openbaarmaking gevraagd en de minister wees het verzoek toe. Vier belangenorganisaties zijn het niet eens met die beslissing en startten een procedure bij de rechtbank.
Ieder agrarisch bedrijf in Nederland moet allerlei informatie over het bedrijf opgeven bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Onder deze gecombineerde opgaven vallen onder andere aantallen dieren, huisvestingsgegevens van dieren, stalgegevens en de locatie daarvan. Ook het gebruik van landbouwgrond en de gewassen die daarop worden geteeld moet worden opgegeven.
Stichting Mobilisation for the Environment diende in 2023 een verzoek in bij de minister om deze gegevens openbaar te maken. Het verzoek zag op de gegevens over een langere periode. Op 17 februari van dit jaar besliste de minister dat de gegevens van alle agrarische bedrijven, vanaf 1989, openbaar gemaakt worden.
De vier belangenorganisaties vroegen de rechter om het besluit van de minister te schorsen en willen zo voorkomen dat de gegevens nu al openbaar worden gemaakt. Ze vrezen dat openbaarmaking negatieve gevolgen heeft voor de agrarische bedrijven. Zo zouden de gegevens gebruikt kunnen worden voor handhavingsverzoeken. Ook de privacy van de boeren speelt volgens hen een rol. In veel gevallen zijn de adresgegevens van de bedrijven namelijk óók hun privéadressen. Verder werd aangevoerd dat openbaarmaking de concurrentiepositie van de bedrijven zou kunnen aantasten.
Gegevens over aantallen van dieren en hun huisvesting, zijn bepalend voor emissies. Die kunnen het publiek informatie geven over uitstoot in het milieu. Dit soort gegevens moet altijd openbaar worden gemaakt. Dat staat in de wet en daarin heeft de minister geen andere keuze kunnen maken. Over de gegevens uit de landbouwtelling zegt de minister dat het milieugegevens zijn die niet over uitstoot gaan. Bij dat type gegevens heeft de minister een belangenafweging moeten maken.
De rechter oordeelt dat de minister op een juiste manier een belangenafweging heeft gemaakt en mocht beslissen dat de gegevens openbaar gemaakt worden. Het belang van openbaarheid weegt zwaarder dan de punten die de belangenorganisaties in deze procedure hebben aangevoerd. De rechtbank oordeelt dat zij onvoldoende hebben onderbouwd dat boeren ernstig worden benadeeld als de gegevens openbaar worden gemaakt.
