Oorlog in Midden-Oosten raakt landbouw via kunstmest- en brandstofprijzen

12-03-2026 JOURE – Het gewapend conflict in het Midden-Oosten heeft ook impact in de land- en tuinbouw, stellen analisten. Sectoren krijgen te maken met hogere kosten voor brandstof van landbouwmachines en kunstmest. De prijs van kunstmest is sterk gekoppeld aan energieprijzen omdat het productieproces zeer energie-intensief is. De kans op verstoring van de aanvoerketens loopt daarnaast op, aangezien 25 tot 35% van de wereldwijde grondstoffen uit de regio afkomstig is.

De hogere kosten voor brandstof van landbouwmachines en kunstmest  raken met name akkerbouw- en melkveebedrijven; het aandeel kunstmest in de kostprijs ligt daar rond de 5%. Voor komend seizoen hebben met name akkerbouwers de kunstmest grotendeels al ingekocht waardoor de impact vertraagd op hen doorwerkt. Bovendien is het aannemelijk dat er bij structureel hogere kunstmestprijzen er waar mogelijk overgestapt op dierlijke mest.

In de glastuinbouw schommelen uitgaven aan energie tussen de 15 tot 25% van de totale kosten. De sector hanteert doorgaans een professionele energiebeheerstrategie met een mix van energiecontracten. Hierdoor werken prijsstijgingen geleidelijk en met vertraging door in de bedrijfsresultaten.

In de afgelopen vijf jaar is daarnaast fors geïnvesteerd in carbonisatie, wat heeft geleid tot een reductie van het gasverbruik met circa 20%. Tijdens de energiecrisis van 2022 wist de sector relatief goed te presteren, mede doordat ongeveer de helft van de bedrijven juist inkomsten genereert uit energieproductie. De financiële reserves en liquiditeit in de sector zijn over het algemeen goed.