18-12-2025 JOURE – Nederland doet nog onvoldoende om de grutto te beschermen. Hoewel de recente reactie van het kabinet aan de Europese Commissie vertrouwelijk is, blijkt volgens de Vogelbescherming uit de al wel bekende hoofdlijnen dat het ambitieniveau nog altijd onvoldoende is. De verstuurde reactie van het kabinet is het gevolg van de lopende inbreukprocedure over de grutto. Die procedure is in 2024 gestart na een eerdere klacht van Vogelbescherming omdat Nederland volgens de Europese Commissie niet voldoet aan zijn internationale verplichtingen om de grutto en zijn broedgebieden goed te beschermen.
Eerdere door Nederland aangekondigde maatregelen werden ook al kritisch beoordeeld door de Europese Commissie. Ze waren onvoldoende concreet en droegen te weinig bij aan herstel van de gruttopopulatie. Vogelbescherming Nederland constateert dat ook de huidige reactie tekortschiet. Wettelijke en structurele financiële borging ontbreken opnieuw.
De reactie van Nederland is vertrouwelijk, maar duidelijk is dat de eerder aangekondigde maatregelen van staatssecretaris Rummenie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur grotendeels ongewijzigd zijn gebleven. Tot nu toe is slechts één maatregel daadwerkelijk uitgevoerd: het toevoegen van de grutto als doelsoort aan 25 bestaande Natura 2000-gebieden. De omvang en kwaliteit van het leefgebied van de grutto moet in deze gebieden worden uitgebreid en verbeterd.
Vogelbescherming wijst op het feit dat 90% van de Nederlandse gruttopopulatie buiten deze Vogelrichtlijngebieden broedt. Het aanwijzen van de meest geschikte weidevogelgebieden zou aanzienlijk meer effect hebben. De staatssecretaris heeft echter aangegeven dit niet te willen.
Staatssecretaris Rummenie heeft samen met de provincies een intentieverklaring ondertekend. Daarin spreken Rijk en provincies af zich te committeren aan de volledige uitvoering van het Aanvalsplan Grutto. Afgesproken is dat noodzakelijke maatregelen in de Aanvalsplan Grutto-gebieden ‘met voorrang, in samenhang, versneld en geborgd’ worden uitgevoerd.
Volgens Vogelbescherming blijft het vooral bij goede bedoelingen. Concrete maatregelen, financiële garanties en wettelijke borging ontbreken in deze intentieverklaring. Er is geen zekerheid dat de gemaakte afspraken daadwerkelijk worden uitgevoerd. Zolang deze voorwaarden ontbreken, is het voortzetten van de inbreukprocedure onvermijdelijk om de grutto effectief te beschermen.