Stikstofoverschot van de landbouw nam in 2020 iets toe

26-01-2022 JOURE – Het stikstofoverschot in de landbouw is in 2020 vergeleken met een jaar eerder met ongeveer 4,5% toegenomen naar 307 miljoen kilogram. Er ging 219 miljoen kilogram verloren naar de bodem, 6% meer dan in 2019. Het verlies van stikstof naar de lucht was 88 miljoen kilogram. Dat cijfer is vergelijkbaar aan dat van 2019. Vergeleken met 2010 is het stikstofverlies naar bodem iets gestegen en naar de lucht iets afgenomen. Dit stelt het CBS vast in de Mineralenbalans landbouw 2020.

Het stikstofoverschot wordt berekend door de aangevoerde hoeveelheid stikstof in de vorm van voeders en kunstmest te verminderen met de hoeveelheid die is vastgelegd in dierlijke en plantaardige producten en de stikstof die is afgezet buiten de landbouw. In 2020 werd in de landbouw 415 miljoen kilo  stikstof aangevoerd via krachtvoer en 220 miljoen kilo uit kunstmest. De toevoer van stikstof uit zowel krachtvoer als kunstmest was daarmee 5 miljoen kilogram hoger dan in 2019.

Het stikstofoverschot is gedeeltelijk afhankelijk van het vastleggen van stikstof in plantaardige producten dat afhankelijk is van het weer. 2020 was geen jaar met uitzonderlijke meteorologische extremen die significant effect hadden op de oogsten. In totaal werd er 84 miljoen kilogram stikstof via plantaardige producten afgevoerd, 3 miljoen kilogram minder dan in 2019. Verder werd er 208 miljoen kilogram afgevoerd via dierlijke producten, bijna 1% meer dan in 2019.

In 2010 bedroeg het stikstofoverschot 306 miljoen kilo. In 10 jaar is het overschot nauwelijks veranderd. Wel zijn er verschillen bij de in- en uitstromen. De afvoer van stikstof uit dierlijke producten nam met 11 miljoen kilogram toe. De afzet van stikstof buiten de landbouw steeg met 3 miljoen kilo naar 73 kilogram. Het gebruik van kunstmest ging in 10 jaar 15 miljoen kilo omhoog naar 220 miljoen kilogram.

Het overschot van stikstof naar de lucht nam in 10 jaar tijd met ongeveer 6% af. Het overschot naar de bodem steeg tegelijkertijd met 3%. De stikstofdepositie daalde in 10 jaar met 23% naar 34 miljoen kilogram. De stikstofdepositie naar landbouwgrond met herkomst landbouw nam met 6% af. Die met herkomst van buiten de landbouw zoals van industrie en verkeer nam met 33%. De stikstofvervluchtiging uit stallen is met gedaald van 8 miljoen kilo gedaald naar 59 miljoen kilo. Dit komt vooral door het gebruik van emissiearmere technieken zoals luchtwassers.