Friese melkveehouders in project Vruchtbare Kringloop

02-10-2019 JOURE – Binnen het project Vruchtbare Kringloop 2016-2018 is van 46 Friese melkveebedrijven de KringloopWijzer geanalyseerd. Uit die analyse kwam naar voren dat Friese melkveehouders goed op weg zijn met duurzaamheid. De melkproductie is per bedrijf iets toegenomen, terwijl de intensiteit uitgedrukt in kilogram melk per hectare vrijwel hetzelfde is gebleven. De bedrijven scoren goed op wat ze aan eiwit van eigen land halen, ammoniakuitstoot en blijvend grasland voor een betere bodemconditie. Melkveehouders die weiden, scoren het hoogst.

Stichting Milieukeur heeft het keurmerk ‘On the way to PlanetProof’ duurzaamheidsnormen voor de melkveehouderij ontwikkeld. Zes criteria voor deze normen komen uit de KringloopWijzer. Vrijwel alle bedrijven voldoen in de periode 2016-2018 aan 3 van de criteria van de PlanetProof-basisnorm en 35% van de bedrijven voldoet aan alle 6 criteria. Van de 46 bedrijven voldoet 70% aan de basisnorm van beweiden, 80% voldoet aan het topniveau eiwit van eigen land, 68% scoort voldoende ten aanzien van het stikstofbodemoverschot, 87% van de bedrijven voldoet aan het niveau van ammoniakuitstoot en 81% voldoet aan de norm voor blijvend grasland. De eiwitnorm voor grondgebondenheid is 65%. In de periode 2016-2018 haalt bijna 60% van de melkveehouders deze norm uit eigen teelt en 17% voldoet daar bijna aan.

Geen evenwichtsbemesting
Bij de deelnemers blijkt het aantal stuks jongvee fors gedaald. Bedrijven zijn ook meer gaan beweiden. Ook het ruw eiwitgehalte in het rantsoen gestegen omdat het eiwitgehalte in graskuil is toegenomen. Doordat het eiwitniveau in het rantsoen is gestegen en ondanks dat minder vee wordt gehouden, is de stikstofexcretie gestegen. Dat vereist aandacht in verband met de doelstellingen voor het stikstofplafond en de ammoniakemissie. De fosfaatexcretie daalt. Er is op de bedrijven nog plaatsingsruimte voor fosfaat, maar geen ruimte meer voor stikstof uit dierlijke mest. Hierdoor verlaat met de stikstof ook de fosfaat het melkveebedrijf, waardoor er geen evenwichtsbemesting gerealiseerd wordt.

Bedrijven die intensief beweiden scoren goed
Bedrijven die hoog scoren op eiwit van eigen land binnen dezelfde intensiteitsklasse op basis van melkproductie per hectare hebben tot wel 20% meer aandeel eigen eiwit dan de bedrijven die laag scoren. De bedrijven die hoog scoren op eiwit van eigen land passen meer beweiding toe en beweiden intensiever dan de bedrijven die laag scoren. Dat is financieel aantrekkelijk. Melkveehouders die minder krachtvoer en meer gras voeren, besparen al gauw 4000 euro dankzij het gebruik van voer van eigen land.