Daling muskusratvangsten Fryslân zet door

25-01-2022 JOURE – De landelijke daling van de muskusratvangsten zet ook in 2021 door. De muskusrattenpopulatie neemt verder af en daardoor vangen de waterschappen minder muskusratten. Ook in Fryslân en een deel van het Groninger Westerkwartier daalde in 2021 de populatie. In 2021 vingen onze bestrijders 212 muskusratten. Dat is een daling van ruim 34 procent ten opzichte van 2020, toen er in ons werkgebied 323 muskusratten werden gevangen. Muskus- en beverratten vormen een risico voor dijken en de natuur. Het doel is om de muskusratten terug te dringen naar de landsgrenzen.

Volgens ons dagelijks bestuurslid Bé de Winter is het aantal muskusratten in Fryslân goed onder controle. ‘Ik ben heel tevreden over de cijfers. Dit is te danken aan een jarenlange goede aanpak en samenwerking binnen onze bestrijdingsorganisatie. Daar plukken we nu de vruchten van. Bij onze aanpak zetten we in de gebieden waar veel muskusratten voorkomen veel menskracht in. Uiteraard houden we de totale populatie muskusratten in Fryslân goed in de gaten, zodat we direct in actie kunnen komen als ze ergens weer opduiken.’   

Landelijke cijfers
In 2021 zijn er in heel Nederland 44.995 muskusratten gevangen. Dat is een daling van 6 procent ten opzichte van 2020. Het aantal beverratvangsten is met 1 procent toegenomen: in 2021 werden er 1.356 beverratten gevangen.

Dalende trend muskusratvangsten
Er zijn regionaal grote verschillen in de muskusratvangsten, maar de landelijke trend is dat de ingezette daling zich voortzet. Langs de grens met Duitsland is er sprake van instroom van muskusratten. Het doel van de strategie muskusratten is om het binnenland vrij van muskusratten te krijgen. In de grenszone wordt geprobeerd de instroom van muskusratten direct weg te vangen. 

Instroom beverratten Duitsland
Nederland heeft geen eigen populatie beverratten. Ruim 95 procent van de vangsten vindt plaats direct langs de grens met Duitsland. Door zachte winters en een minder goed georganiseerde bestrijding is de beverratpopulatie in Duitsland sterk gegroeid. Dit heeft tot gevolg dat de instroom van beverratten naar Nederland toeneemt. Door de beverratten direct langs de grens te vangen, wordt voorkomen dat deze zich over het gehele land verspreiden.

Schade aan dijken
Muskus- en beverratten komen van nature niet voor in Nederland, ze zijn hier door menselijk handelen beland. Ook hebben de dieren bij ons nauwelijks natuurlijke vijanden. De dieren worden bestreden omdat ze schade brengen aan waterkeringen en oevers. Muskus- en beverratten zijn schadelijk omdat ze holen en gangen in dijken graven. Ook maken ze nestkommen met uitgebreide ondergrondse gangenstelsels. Zo veroorzaken ze verzakkingen in dijken en kades. In het ergste geval kan een dijk of kade doorbreken en een polder onder water lopen.

Bedreiging biodiversiteit
De muskus- en beverrat staan allebei op de Europese lijst van Invasieve soorten vanwege de bedreiging die ze vormen voor de biodiversiteit. Ook eten ze planten als riet en lisdodde weg, en verdringen ze daardoor inheemse diersoorten zoals de zwarte stern, de roerdomp en de kleine karekiet. Deze vogels leven in het riet, waar ook de muskus- en beverratten hun leefomgeving hebben.

Gespecialiseerde muskus- en beverratbestrijders
De waterschappen hebben bijna 400 gespecialiseerde muskus- en beverratbestrijders in dienst. Zij assisteren naast hun bestrijdingswerkzaamheden bij het herstellen van graverij van bevers in dijken. Ook leveren ze een bijdrage aan de inventarisatie van de verspreiding van otters en bevers in Nederland.