Adviesommissie bepleit afschaffen van geborgde zetels in waterschapsbesturen

12-06-2020 JOURE – De commissie die door minister Van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat is ingesteld om haar te adviseren over geborgde zetels bij waterschapsbesturen heeft een rapport uitgebracht. De commissie, onder voorzitterschap van dr. Jan Boelhouwer, adviseert om het systeem van geborgde zetels binnen het waterschapsbestuur af te schaffen.

Bij de huidige 4 belangencategorieën in het bestuur van waterschappen is voor alleen voor de categorieën ‘Ongebouwd’ en ‘Natuurterreinen’ een goed beargumenteerde onderbouwing te geven, vindt de adviescommissie. Het handhaven van de categorie ‘Bedrijven’ acht de commissie niet juist. Ook is het volgens de commissie niet gepast om de ‘Ingezetenen’, die het algemene waterbelang vertegenwoordigen, een specifieke belangencategorie te noemen.

Geen rol voor provincie
De huidige rol van de provincie die de omvang van het waterschapsbestuur en daarbinnen eventueel het aantal geborgde zetels vaststelt, leidt tot verschillende uitkomsten die lastig objectief te motiveren zijn. Het zou beter zijn om de omvang en samenstelling van het waterschapsbestuur via de wet vast te leggen. Wanneer besloten wordt ‘Ongebouwd’ en ‘Natuurterreinen’ als 2 specifieke belangencategorieën te handhaven, dan blijft het lastig om de omvang van het belang in het juiste aantal bestuurszetels om te zetten. Een meetlat daarvoor ontbreekt. Het wordt ook steeds lastiger te bepalen wie voor de benoeming van de geborgde leden verantwoordelijk zouden moeten zijn.

Twee zetels
Als gekozen wordt voor handhaving van belangencategorieën dan kan de commissie zich vinden in de keuze van de Adviescommissie Water om de beide categorieën dan in ieder waterschap elk 2 zetels in het bestuur toe te kennen en de wettelijk toegewezen zetel in het dagelijks bestuur te schrappen. De nu nog aanwezige rol van de provincies om een besluit te nemen over het aantal en de verdeling van de geborgde zetels komt daarmee te vervallen. Gekozen vertegenwoordigers van partijen zijn uitstekend in staat om in de bestuurlijke discussies alle specifieke belangen in hun afwegingen een plaats te geven.

Afweging in 2021
In de komende periode zal het rapport van de commissie worden besproken met de waterschappen, departementen en andere belanghebbende partijen. Minister van Nieuwenhuizen gaat het Overlegorgaan Fysieke Leefomgeving vragen het vervolgproces deze zomer te organiseren en aan haar daar in het vierde kwartaal over te rapporteren. De minister verwacht dan in 2021 afwegingen over mogelijke wijzigingen van het stelsel te kunnen maken.